शेतातील उत्पन्नावर सुधारणा होत असताना आता शेतीत आधुनिक यंत्राचा वापर करण्याकडे कुटुंबाचा कल वाढला. यातून ट्रॅक्टर, पेरणीयंत्र, रोटाव्हेटर, पंजी, बीबीएफ यंत्र, दोनफाळी नांगर आणि इतर यंत्र खरेदी करण्यात आली. स्वतःच ही सर्व यंत्रे तीनही भाऊ चालवित असल्याने शेत मशागतीचे काम हलके होऊन शेतमजूरांचा खर्च वाचू लागला.
पूर्ण वाचा →
कृषी अभ्यासक्रम पात्रता निकष
पदवीपूर्व कृषी अभ्यासक्रम हा ३ किंवा ४ वर्षांचा पूर्णवेळ अभ्यासक्रम आहे . अन्न उत्पादन, इको-फ्रेंडली तंत्रज्ञान-सहाय्यित शेती पद्धती, प्राणी कल्याण इत्यादींबद्दल शिकण्यात स्वारस्य असलेले विद्यार्थी त्यांचे 10+2 पूर्ण केल्यानंतर UG कृषी अभ्यासक्रम घेऊ शकतात.
अशी तंत्रज्ञाने कशी निवडाल ? कुठे भेटतील ? कशी वापरावीत ? ह्याचे ज्ञान आपल्याला घेणे गरजेचे आहे. जेणेकरून आपण आज तोट्यात चालणारा शेती व्यवसाय फायद्यात आणू शकु. तंत्रज्ञाने निवडतांना त्यावर कमीत कमी खर्च करून जास्तीत जास्त काम कसे करून घेता येईल यावरही भर द्यावा लागेल. त्यासाठी अशी उत्पादने खरेदी करावी
कृषी नवकल्पना ही अशी प्रक्रिया आहे ज्याद्वारे व्यक्ती किंवा संस्था नवीन किंवा विद्यमान उत्पादने, प्रक्रिया किंवा संस्थेच्या पद्धतींचा वापर विशिष्ट संदर्भात प्रथमच प्रभावीपणा, स्पर्धात्मकता, धक्क्यांशी लवचिकता किंवा पर्यावरणीय टिकाव वाढवण्यासाठी करतात आणि त्याद्वारे योगदान देतात ...
पूर्ण वाचा →
2. उत्पादक कार्यक्षमता उत्पादक कार्यक्षमता म्हणजे संसाधने, तंत्रज्ञान, उत्पादन प्रक्रियेस त्याच्या उच्चतम क्षमतेसह कमीतकमी संभाव्य परिचालन खर्चासह वापरणे. ऑपरेटर्सनी सर्वात जास्त नफा मिळवण्याची काळजी घेऊन त्यांच्या संसाधनांचा अपव्यय कमी करणे आवश्यक आहे.
पूर्ण वाचा →
उत्पादकता : साधनसामग्रीचे वस्तूंत रूपांतर करण्याची उत्पादक घटकांची कार्यक्षमता. एखाद्या निवेशाच्या (इन्पुट) एककाचा एका ठराविक काळातील उत्पाद (आउटपुट) असाही उत्पादकतेचा अर्थ लावला जातो. मजुराच्या बाबतीत तो दरवर्षी, दरमहा वा दरताशी किती उत्पाद निर्माण करतो, हे पाहिले जाते.
पूर्ण वाचा →
एक प्रक्रिया आहे ज्यामध्ये देशभरातील विविध कृषी वस्तूंचे एकत्रीकरण, साठवण, प्रक्रिया, वाहतूक, पॅकेजिंग, ग्रेडिंग आणि वितरण यांचा समावेश होतो .
पूर्ण वाचा →
प्राथमिक क्षेत्रात कृषी, पशुपालन, मासेमारी, इत्यादींचा; तर द्वितीयक क्षेत्रात उत्पादन, प्रक्रिया व बांधकाम यांचा समावेश असतो.
पूर्ण वाचा →
मिश्र पीक म्हणजे एकाच शेतात दोन किंवा अधिक पिके एकाच वेळी उगवणारी एकापेक्षा जास्त पिके घेण्याची प्रथा . उदाहरणार्थ, गहू + हरभरा, गहू + मोहरी
पूर्ण वाचा →
उत्पादन खर्च कमी झाला आणि अन्नधान्याच्या किमती कमी झाल्या . आरोग्यावर काही दुष्परिणाम झाले. कृषी उद्योग मोठ्या प्रमाणात अन्न उत्पादन करण्यास सक्षम होता. रासायनिक खते आणि कृत्रिम तणनाशकांच्या वापरामुळे पर्यावरण आणि मातीचे प्रदूषण वाढले.