इतिहास वर्ग 8 मध्ये कालावधी काय आहे?
कालखंड म्हणजे इतिहासाचा अभ्यास आणि विश्लेषण सुलभ करण्यासाठी भूतकाळाचे स्वतंत्र, परिमाणबद्ध, नामांकित ब्लॉकमध्ये वर्गीकरण करण्याची प्रक्रिया .
पूर्ण वाचा →कालखंड म्हणजे इतिहासाचा अभ्यास आणि विश्लेषण सुलभ करण्यासाठी भूतकाळाचे स्वतंत्र, परिमाणबद्ध, नामांकित ब्लॉकमध्ये वर्गीकरण करण्याची प्रक्रिया .
पूर्ण वाचा →NA
पूर्ण वाचा →एक पुस्तक जे देश, क्षेत्र किंवा विषयाच्या इतिहासाचे वर्णन करते (आणि स्पष्ट करते)
पूर्ण वाचा →1817 मध्ये, जेम्स मिल, एक स्कॉटिश अर्थशास्त्रज्ञ आणि राजकीय तत्वज्ञानी, यांनी ब्रिटिश इंडियाचा इतिहास, एक विशाल तीन खंडांचा ग्रंथ प्रकाशित केला. यामध्ये त्यांनी भारतीय इतिहासाची हिंदू, मुस्लिम आणि ब्रिटिश अशा तीन कालखंडात विभागणी केली . हा कालखंड सर्वत्र स्वीकारला गेला.
पूर्ण वाचा →इतिहासाचे प्राचीन, मध्ययुगीन व आधुनिक असे कालखंड असू शकतात. इतिहासाच्या कोणत्याही कालखंडाचा अभ्यास म्हणजे त्या कालखंडाच्या राजकीय, सामाजिक, आíथक, प्रशासकीय, सांस्कृतिक, धार्मिक बाजूंचा अभ्यास असतो.
पूर्ण वाचा →एखाद्या काळाची वैशिष्ट्ये, तिची मध्यवर्ती वैशिष्ट्ये जसे ती आपल्याला दिसतात तशी टिपण्याच्या प्रयत्नात आम्ही असे करतो. म्हणून ज्या अटींद्वारे आपण कालावधी काढतो - म्हणजे, कालावधींमधील फरक सीमांकित करतो - महत्त्वाच्या बनतात. ते आपल्या भूतकाळाबद्दलच्या कल्पना प्रतिबिंबित करतात.
पूर्ण वाचा →सातत्य म्हणजे कालांतराने थीम चालू राहणे किंवा कालांतराने समानता. उदाहरणार्थ, 1800 च्या दशकात ज्यांच्याकडे पैसे होते आणि ज्यांच्याकडे नव्हते त्यांच्यात संघर्ष होता आणि 1900 च्या दशकात ज्यांच्याकडे पैसा होता आणि ज्यांच्याकडे नाही त्यांच्यात आणखी एक संघर्ष होता. हे सातत्य आहे.
पूर्ण वाचा →हॅपाल्ड यांच्या मते 'इतिहास' हा अनुभवांचा नंदादीप होय. ' इतिहास म्हणजे मानवजातीच्या जीवनप्रवाहाचा अभ्यास असेही म्हणता येते. इतिहासाचे प्राचीन, मध्ययुगीन व आधुनिक असे कालखंड असू शकतात.
पूर्ण वाचा →उदाहरणार्थ, तुम्ही इतिहासाला प्राचीन, मध्ययुगीन आणि आधुनिक कालखंडात किंवा राजकीय, आर्थिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक कालखंडात विभागू शकता. कालखंड इतिहासकारांना ऐतिहासिक डेटाचे आयोजन आणि विश्लेषण करण्यास, नमुने आणि ट्रेंड ओळखण्यास आणि भिन्न कालखंड आणि प्रदेशांची तुलना आणि विरोधाभास करण्यास मदत करते .
पूर्ण वाचा →पुरातत्वशास्त्रामध्ये कालक्रमाची मध्यवर्ती भूमिका आहे – ज्यामुळे आम्हाला बदलत्या मानवी समाजाची सापेक्ष वेळ, दर आणि स्वरूप समजून घेता येते. प्रागैतिहासिक काळात, ते कोणत्याही कथनासाठी आधार प्रदान करते आणि ऐतिहासिक काळात आम्हाला वैयक्तिक घटनांना मोठ्या राजकीय संदर्भाशी जोडण्याची परवानगी देते.
पूर्ण वाचा →