कॅटेगरी: ऐतिहासिक

भारतीय इतिहासात आदिवासी बंडाचे महत्त्व काय आहे? open

त्यांच्या राहणीमानात ढवळाढवळ केल्यानंतर, भारतातील विविध प्रदेशातील विविध आदिवासी समुदायांनी ब्रिटीश राजवटीत ब्रिटीश भारत सरकारच्या शोषणात्मक आणि भेदभावपूर्ण प्रथांच्या विरोधात बंड पुकारले.

पूर्ण वाचा →

महाराष्ट्राचा इतिहास काय आहे? open

महाराष्ट्राचा इतिहास महाराष्ट्री भाषेच्या वापरामुळे ३ऱ्या शतकापासून नोंदवला गेला आहे. त्या आधीच्या कालखंडाबद्दल विशेष माहिती उपलब्ध नाही. महाराष्ट्र त्या काळात 'दंडकारण्य' म्हणून ओळखले जात असे. कालांतराने महाराष्ट्र अशोक या बौद्ध राजाच्या मगध साम्राज्याचा एक भाग झाला.

पूर्ण वाचा →

नाणी हा इतिहासाचा महत्त्वाचा स्रोत कसा आहे? open

उपाय: नाणी इतिहासाचे महत्त्वाचे प्राथमिक स्त्रोत आहेत. ते राजांची नावे त्यांच्या पदव्या आणि पोर्ट्रेट, घटना, ठिकाणे, तारखा, राजवंश, कृत्ये आणि लोगोसह व्यक्त करतात . नाण्यांमधील धातूंची रचना आपल्याला साम्राज्याच्या आर्थिक स्थितीची माहिती देते.

पूर्ण वाचा →

इतिहास म्हणजे भूतकाळातील घटना म्हणजे काय? open

इतिहास म्हणजे भूतकाळात घडलेल्या घटनांची क्रमब्ध व सूसंगत रितीने मांडणी होय. इतिहास ह्या शब्दाची व्युत्पत्ती इतिहास = 'इति+ह+आस' हे असे घडले अशी सांगण्यात येते आहे{{|आपटे|१९५७-१९५९}}. व्युत्पत्तीद्वारे दिसून येणाऱ्या अर्थाचा विचार केला तर इतिहास म्हणजे केवळ भूतकाळात काय घडले ह्याची नोंद इतकाच अर्थ निघतो.

पूर्ण वाचा →

इतिहासलेखन म्हणजे काय आणि ते का महत्त्वाचे आहे? open

इतिहासात उपलब्ध पुराव्यांचे संशोधन करून ,भूतकाळात घडून गेलेल्या घटनांची चिकित्सापूर्वक मांडणी करण्याच्या लेखनपद्धतीला " इतिहासलेखन " असे म्हणतात. उपलब्ध ऐतिहासिक माहितीचे संकलन आणि विश्लेषण करणे. त्या माहितीची स्थल व काळ यांच्या संदर्भात माहिती करून घेणे,तसेच त्या माहितीच्या संदर्भात योग्य प्रश्नांची मांडणी करणे.

पूर्ण वाचा →

इतिहासाच्या साधनांचे किती प्रकार आहे? open

इतिहास हा विश्वसनीय पुराव्यांवर आधारित असतो या पुराव्यांना इतिहासाची साधने असे म्हणतात. साधनांचे भौतिक साधने, लिखित साधने आणि मौखिक साधने असे वर्गीकरण करता येते.

पूर्ण वाचा →

इतिहासलेखनाचे विविध प्रकार कोणते आहेत? open

इतिहासकार भारताचा अभ्यास कसा करतात याविषयी इतिहासलेखनाच्या चार मुख्य शाळा आहेत: केंब्रिज, राष्ट्रवादी, मार्क्सवादी आणि सबल्टर्न .

पूर्ण वाचा →