अर्थ संकल्प तयार करण्याच्या प्रक्रियेत अर्थ मंत्रालय, नीति आयोग आणि सरकारच्या अन्य मंत्रालयांचा समावेश असतो. अर्थ मंत्रालय प्रत्येक वर्षी खर्चाच्या आधारावर गाइडलाइन जारी करते. त्यानंतर मंत्रालयांना आपल्या मागण्या सांगाव्या लागतात. अर्थ मंत्रालयाचा बजेट डिविजनवर अर्थसंकल्प बनवण्याची जबाबदारी असते.
पूर्ण वाचा →
केंद्रीय अर्थ आणि कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्री निर्मला सीतारामन यांनी आज संसदेत केंद्रीय अर्थसंकल्प 2023-24 सादर करताना हे नमूद केले. भारतीय अर्थव्यवस्था योग्य मार्गावर आहे आणि आव्हानांचा काळ असूनही, उज्ज्वल भविष्याकडे वाटचाल करत आहे यावर त्यांनी जोर दिला.
पूर्ण वाचा →
भारतामध्ये तीन प्रकारचे बजेट आहेत, अंदाजानुसार, जसे की अतिरिक्त, संतुलित आणि तूट बजेट .
पूर्ण वाचा →
सरकारी अर्थसंकल्प हा देशाचा वर्षभर चालणारा आर्थिक अहवाल असतो जो भविष्यातील महसूल आणि खर्चाची आयटम-वार गणना स्पष्ट करतो . अर्थसंकल्प देशाचे उत्पन्न आणि खर्च स्पष्ट करतो.
पूर्ण वाचा →
सरकारला जास्त खर्च टाळण्यास मदत होते आणि त्यांना सर्वात जास्त आवश्यक असलेल्या क्षेत्रांवर आणि सेवांवर निधी केंद्रित करण्याची परवानगी मिळते .
विकसनशील किंवा उदयोन्मुख राष्ट्रांसाठी हे योग्य तंत्र नाही .
कंपन्या वापरत असलेले बजेटचे चार सामान्य प्रकार आहेत: (1) वाढीव, (2) क्रियाकलाप-आधारित, (3) मूल्य प्रस्ताव, आणि (4) शून्य-आधारित . या चार बजेट पद्धतींचे प्रत्येकाचे स्वतःचे फायदे आणि तोटे आहेत, ज्यांची या मार्गदर्शकामध्ये अधिक तपशीलवार चर्चा केली जाईल.
पूर्ण वाचा →
नियम सांगतो की तुम्ही तुमच्या करानंतरच्या उत्पन्नाच्या 50% पर्यंत तुमच्या गरजा आणि जबाबदाऱ्यांवर खर्च करा ज्या तुमच्याकडे असणे आवश्यक आहे किंवा करणे आवश्यक आहे. उरलेला अर्धा भाग 20% बचत आणि कर्ज परतफेड आणि 30% तुम्हाला पाहिजे असलेल्या इतर सर्व गोष्टींमध्ये विभागला गेला पाहिजे.
पूर्ण वाचा →
तीन प्रकारचे बजेट म्हणजे अतिरिक्त बजेट, संतुलित बजेट आणि तुटीचे बजेट .
पूर्ण वाचा →
सरकारला जास्त खर्च टाळण्यास मदत होते आणि त्यांना सर्वात जास्त आवश्यक असलेल्या क्षेत्रांवर आणि सेवांवर निधी केंद्रित करण्याची परवानगी मिळते .
पूर्ण वाचा →
जेव्हा उत्पन्न किंवा महसूल खर्चापेक्षा जास्त असतो तेव्हा बजेट अधिशेष असतो. अधिशेष असलेल्या सरकार आणि कंपन्यांकडे अतिरिक्त पैसे आहेत जे पुन्हा गुंतवले जाऊ शकतात किंवा कर्ज फेडण्यासाठी वापरले जाऊ शकतात. अधिशेषाच्या विरुद्ध एक तूट आहे, जी जेव्हा उत्पन्नापेक्षा जास्त खर्च करते तेव्हा उद्भवते .
पूर्ण वाचा →