वस्तुतः उपनिषद हे वेदांचे भाग आहेत. यजुर, समा आणि अथर्व हे चार वेद आहेत. संवेदा, ब्राह्मण, आरण्यक आणि उपनिषद असे वेद चार भागात विभागलेले आहे. विभागातून हे लक्षात येते की उपनिषद दिलेल्या वेदाचा शेवटचा भाग बनवतात.