भूगोल म्हणजे पृथ्वी आणि ती कशी निर्माण झाली याचा अभ्यास . भूगोलाच्या भौतिक आणि मानव अशा दोन शाखा आहेत. हवामानशास्त्र आणि हवामानशास्त्र यासारख्या अभ्यासाच्या क्षेत्रांद्वारे नैसर्गिक घटनांनी पृथ्वीला आकार दिला आहे असे भौतिक भूगोल वर्णन करते.
पूर्ण वाचा →
इरेटोस्थनीज (276 ईसापूर्व से 195–194 ईसापूर्व) को भूगोल का पिता कहा जाता है । इरेटोस्थनीज यूनान के एक गणितज्ञ, भूगोलविद, कवि, खगोलविद एवं संगीत सिद्धानतकार थे ।
पूर्ण वाचा →
भूगोल हे शास्त्रांचे शास्त्र समजले जाते. भूगोलात अणु पासून ब्रह्मांड पर्यंत घटक व घटनांचा शास्त्रीय अभ्यास करण्यात येतो. विविध विषयांची सखोल माहिती प्रत्यक्ष-अप्रत्यक्ष या विषयाची जोडलेली असते.
पूर्ण वाचा →
यो दोन शब्दांचा विचार केल्यास पृथ्वी आणि तिच्या वैशिष्ट्यांचा, पृथ्वीवरील जैवविविधतेचा आणि मानवी उत्क्रांतीचा आणि तिच्या कार्यांचा अभ्यास करणे हा भूगोलाचा उद्देश आहे. मराठीतला भूगोल हा शब्द संस्कृतमधून जसाच्या तसा घेतला आहे. भूगोल म्हणजे पृथ्वीचा गोल. हा शब्द भूगोलाचा अभ्यास या अर्थानेही वापरला जातो.
पूर्ण वाचा →
पृथ्वीच्या चुंबकाचा उत्तर ध्रुव पृथ्वीच्या भौगोलिक उत्तरेला आहे. पृथ्वीच्या चुंबकाचा दक्षिण ध्रुव पृथ्वीच्या भौगोलिक दक्षिणेला आहे. पृथ्वीवरील एक सामान्य बार चुंबक उत्तर-दक्षिण दिशेने संरेखित करेल कारण बार चुंबकाचा उत्तर ध्रुव पृथ्वीच्या दक्षिण ध्रुवाकडे आकर्षित होतो.
पूर्ण वाचा →
विषुववृत्ताजवळील देशांत इक्वेडोर, कोलंबिया, ब्राझील, गॅबॉन, रिपब्लिक ऑफ कांगो, युगांडा, केनिया, सोमालिया, मालदीव आणि इंडोनेशिया यांचा समावेश होतो.
पूर्ण वाचा →
ग्रहाच्या पृष्ठभागाला, जिथे आपण राहतो, त्याला कवच म्हणतात - हा एक अतिशय पातळ थर आहे, त्याच्या सर्वात जाड बिंदूवर फक्त 70 किलोमीटर खोल आहे. कवच आणि खाली लिथोस्फियर (कवच आणि वरचा आवरण) अनेक 'टेक्टोनिक प्लेट्स' बनलेले आहेत
पूर्ण वाचा →
म्हणजे सर्वसाधारणपणे जमीन असलेल्या भूभागाच्या विरुद्ध दिशेला येणारा भूभाग पाण्याने व्यापलेला असतो (उदा., अंटार्क्टिका खंडाच्या विरुद्ध टोकाला उत्तर ध्रुवीय समुद्र येतो). जागतिक महासागराविषयीची काही माहिती पुढे दिली आहे : एकूण क्षेत्रफळ ३६·२ कोटी चौ. किमी.; एकूण घनफळ १३·५ कोटी अब्ज
पूर्ण वाचा →
पृथ्वीवर 71% पाणी आहे. 97% पाणी खारे आहे , आणि फक्त 3% पाणी पिण्यायोग्य आहे.
पूर्ण वाचा →
प्राकृतिक भूगोल ही भूगोलशाखा प्रामुख्याने पृथ्वीच्या प्राकृतिक (नैसर्गिक) वैशिष्ट्यांचा पुराव्यात्मक अभ्यास करणे हा या शाखेचा प्रमुख उद्देश्य आहे. यात शिलावरण, जलावरण, वातावरण, मृत्तीकावरण आणि जीवावरण (वनस्पती व प्राणी) यांचे प्रामुख्याने अध्ययन केल्या जाते. प्राकृतिक भूगोलाचे ठोकळमानाने पुढील भाग पडतात.
पूर्ण वाचा →