कॅटेगरी: ऐतिहासिक

नैसर्गिक इतिहास म्हणजे काय आणि ते महत्त्वाचे का आहे? open

ही ऐतिहासिक नोंद जैवविविधता आधाररेखा प्रदान करते जी संशोधकांना प्रजाती आणि समुदायांमधील भौगोलिक आणि तात्पुरत्या बदलांचा मागोवा घेण्यास सक्षम करते आणि त्या नमुन्यांना पर्यावरणातील नैसर्गिक किंवा मानव-संबंधित बदलांसह, जसे की हवामान बदल आणि प्रदूषण यांच्याशी संबंध ठेवण्यास सक्षम करते. कालांतराने नमुने अधिक मौल्यवान बनतात.

पूर्ण वाचा →

इतिहासाचे स्वरूप आणि प्रासंगिकता काय आहे? open

भूतकाळात काय घडले, कधी घडले, कसे घडले याची चौकशी आहे. भूतकाळातील मानवी घडामोडींमधील अपरिहार्य बदलांची आणि या बदलांचा समाजातील जीवन पद्धतींवर कसा प्रभाव पडतो, प्रभाव पडतो किंवा ठरतो याविषयीची ही चौकशी आहे. इतिहास हा भूतकाळाचा पुनर्विचार करण्याचा प्रयत्न असतो किंवा असावा.
इतिहासाचा अभ्यास केल्याने भूतकाळातील घटना आजच्या घडामोडी कशा बनवतात हे

पूर्ण वाचा →

इतिहास म्हणजे काय त्याचे स्वरूप स्पष्ट करा? open

इतिहास म्हणजे भूतकाळात घडलेल्या घटनांची क्रमब्ध व सूसंगत रितीने मांडणी होय. इतिहास ह्या शब्दाची व्युत्पत्ती इतिहास = 'इति+ह+आस' हे असे घडले अशी सांगण्यात येते आहे{{|आपटे|१९५७-१९५९}}. व्युत्पत्तीद्वारे दिसून येणाऱ्या अर्थाचा विचार केला तर इतिहास म्हणजे केवळ भूतकाळात काय घडले ह्याची नोंद इतकाच अर्थ निघतो.

पूर्ण वाचा →

इतिहासातील पद्धत म्हणजे काय? open

भूतकाळात नेमके काय आणि कसे घडले, याचा शोध घेण्यासाठी या साधनांमधून मिळणाऱ्या पुराव्यांच्या खरेखोटेपणाची कसून तपासणी केली जाते. कसोटीला उतरलेल्या पुराव्यांच्या आधारे भूतकाळातील घटना क्रमवार जुळवून इतिहासाची मांडणी केली जाते. ही शास्त्रीय पद्धत होय.

पूर्ण वाचा →

इतिहासाची साधने किती प्रकारचे आहेत? open

इतिहास हा विश्वसनीय पुराव्यांवर आधारित असतो या पुराव्यांना इतिहासाची साधने असे म्हणतात. साधनांचे भौतिक साधने, लिखित साधने आणि मौखिक साधने असे वर्गीकरण करता येते.

पूर्ण वाचा →

इतिहासाचे पूर्ण रूप काय आहे? open

इतिहास (प्राचीन ग्रीक ἱστορίαवरून घेतलेला ' चौकशी; तपासाद्वारे मिळवलेले ज्ञान ') हा मानवी क्रियाकलापांचा पद्धतशीर अभ्यास आणि दस्तऐवजीकरण आहे.

पूर्ण वाचा →