भारतीय नियोजन आयोग किंवा योजना आयोग, इ. स. १९५० मध्ये स्थापन झालेली भारत सरकारची एक संस्था आहे जिचे प्रमुख कार्य पंचवार्षिक योजना तयार करणे हे होते. १ जानेवारी २०१५ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी योजना आयोग बरखास्त करून नीती आयोगाची स्थापना केली.
पूर्ण वाचा →
मॉस्को येथील जबाबदार अधिकार्‍यांनी ठरवून दिलेल्या पंचवार्षिक योजनेची उद्दिष्टे म्हणजे औद्योगिकदृष्ट्या मागासलेल्या देशात अधिक पुरेशा औद्योगिक विकासाची निर्मिती आणि मोठ्या प्रमाणावर, अत्यंत यांत्रिक शेतीसह शेतीच्या अधिक कार्यक्षम पद्धतींचा परिचय. सहकारी धर्तीवर.
पूर्ण वाचा →
औद्योगिकीकरण, कृषी आणि पायाभूत सुविधांच्या विकासावर लक्ष केंद्रित करून भारतीय अर्थव्यवस्थेचा विकास करणे हे या योजनेचे प्राथमिक उद्दिष्ट होते. संसाधन नियोजनासाठी पहिल्या पंचवार्षिक योजनेदरम्यान सुरू करण्यात आलेल्या योजनेला समुदाय विकास कार्यक्रम असे म्हणतात.
पूर्ण वाचा →
पहिली योजना (1951-1956)
पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांनी 1951 मध्ये पहिली पंचवार्षिक योजना सुरू केली आणि अन्न आणि धान्य टंचाईवर मात करण्यासाठी नियोजन आयोगाचे नेतृत्व केले. कृषी क्षेत्राकडे लक्ष वेधले गेले आणि यावेळी पाच स्टील कारखान्यांची पायाभरणीही झाली.
पहिली पंचवार्षिक योजना कधी सुरू झाली 1st Five Year Plan: कार्यकाल – 1 एप्रिल 1951 ते 31 मार्च 1956.
पूर्ण वाचा →
यासह पंचवार्षिक योजनांमध्ये सामाजिक न्याय, दारिद्र्यमुक्ती, पूर्ण रोजगार, आधुनिकीकरण इत्यादींचीही काळजी घेतली जाते. आतापर्यंत आपल्या देशात 13 पंचवार्षिक योजना राबविल्या गेल्या आहेत.
पूर्ण वाचा →
भारत सरकारची १२वी पंचवार्षिक योजना ( २०१२-१७ ) ही भारताची शेवटची पंचवार्षिक योजना होती.
पूर्ण वाचा →
NA
पूर्ण वाचा →
18 वर्षे पूर्ण झालेल्या किमान 7 व्यक्ती सोसायटी किंवा असोसिएशन बनवू शकतात.
पूर्ण वाचा →
मंत्रालय तळागाळातील सहकारी संस्थांना बळकट करण्यासाठी काम करते, सहकारी संस्थांसाठी 'व्यवसाय सुलभ करण्यासाठी' प्रक्रिया सुलभ करण्यासाठी आणि बहु-राज्य सहकारी संस्था (MSCS)चा विकास सक्षम करण्यासाठी कार्य करते.
पूर्ण वाचा →