कॅटेगरी: पर्यावरण

हवा प्रदूषण कायदा कधी अस्तित्वात आला? locked

हवा प्रदूषण कायदा कधी अस्तित्वात आला?

१९८३ मध्ये महाराष्ट्रात हवा (पी आणि सीपी) कायदा,१९८१ लागू करण्यात आला आणि सुरुवातीला काही भागांना वायू प्रदूषण नियंत्रण क्षेत्र म्हणून ०२/०५/१९८३ रोजी घोषित केले गेले. ०६/११/१९९६ पासून संपूर्ण महाराष्ट्र राज्य वायू प्रदूषण नियंत्रण क्षेत्र म्हणून घोषित केले गेले.



हवेतील महत्त्वाचे घटक
नायट्रोजन

नायट्रोजन हा हवेतील मुख्य घटक

पूर्ण वाचा →

५ पर्यावरण म्हणजे काय ते थोडक्यात स्पष्ट करा? locked

पर्यावरण म्हणजे काय ?

हवा, पाणी, जमीन, वनस्पती, पशुपक्षी, कीटक, माणूस, सर्व मिळून पर्यावरण बनत असते. निसर्गामध्ये या सगळयांचे प्रमाण व त्यांची रचना अशा विशिष्ट प्रकारे केलेली असते की, पृथ्वीवर एक संतूलित जीवन चालत राहावे अनेक कोटी वर्षापूर्वी जेव्हा माणूस , पशुपक्षी, कीटक, जंतू पृथ्वीवर जन्माला येऊ लागले तेव्हापासून निसर्गाचे हे

पूर्ण वाचा →

पर्यावरण संरक्षण कायद्यानुसार पर्यावरण प्रयोगशाळा कोण स्थापन करू शकते? locked

पर्यावरण प्रयोगशाळा (Environmental Laboratory) :

पर्यावरण कायद्यांचे अवलंबन व अंमलबजावणी करीत असताना ‘पर्यावरण प्रयोगशाळा’ विशेष महत्त्वाची भूमिका बजावतात. पर्यावरण कायद्याच्या अंतर्गत केंद्र सरकार, राज्य सरकार, केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळ, राज्य प्रदूषण नियंत्रण मंडळ यांच्यातर्फे पर्यावरण प्रयोगशाळा स्थापन करता येतात किंवा यांच्यातर्फे पर्यावरण प्रयोगशाळा विनिर्दिष्ट/मान्यताप्राप्त घोषित करता येतात.

पर्यावरण (संरक्षण) अधिनियम, १९८६च्या कलम

पूर्ण वाचा →

पर्यावरण जागरूकता का आवश्यक आहे in marathi? locked

पर्यावरण जागरूकता आणि पर्यावरण संरक्षण संकल्पना

पर्यावरणाची संकल्पना, ज्याला आपण थोडक्यात पर्यावरण म्हणून परिभाषित करू शकतो जेथे सजीव आणि निर्जीव गोष्टी एकत्र राहतात, प्रत्यक्षात संपूर्ण जग मोठ्या प्रमाणावर समाविष्ट आहे. ही व्यवस्था, ज्यामध्ये हवा, पाणी, माती आणि सर्व सजीवांचा समावेश आहे, दुर्दैवाने मानवाच्या बेशुद्ध वागणुकीमुळे आणि वृत्तीमुळे नुकसान झाले आहे. जीवाश्म

पूर्ण वाचा →

पर्यावरणातील जैविक आणि अजैविक घटकांचा एकमेकांशी काय संबंध आहे? locked

पर्यावरणातील जैविक आणि अजैविक घटकांचा एकमेकांशी काय संबंध आहे?

जैविक आणि अजैविक असे दोन्ही घटक मिळून, त्यांच्या आंतरक्रियेतून अशी परिसंस्था बनत असते. यालाच पर्यावरणीय जीवशास्त्र असेही संबोधतात. पर्यावरण(Environment) आणि परिसंस्था (Ecology & Ecosystem) हे विज्ञानाचे महत्त्वाचे विषय आहेत. जैविक आणि अजैविक असे दोन्ही घटक मिळून, त्यांच्या आंतरक्रियेतून अशी परिसंस्था बनत

पूर्ण वाचा →

वायू प्रदूषण म्हणजे काय? locked

वायू प्रदूषण म्हणजे काय?

जेव्हा वातावरणात वायू, कण आणि सेंद्रीय रेणू सारख्या धोकादायक पदार्थांचे प्रमाण खूप जास्त होते, तेव्हा त्या स्थितीला वायू प्रदूषण किंवा वायू प्रदूषण असे म्हणतात.

जर वेळेवर वायू प्रदूषण नियंत्रित केले नाही तर यामुळे ग्लोबल वार्मिंग, हृदयरोग, फुफ्फुसांचा आजार, कर्करोग, मानसिक समस्या, मूत्रपिंड रोग इत्यादी बर्‍याच समस्या उद्भवू

पूर्ण वाचा →

सामाजिक पर्यावरण म्हणजे काय? locked

सामाजिक पर्यावरण ( Social Environment ) :

मानवासभोवतीचे सर्व मानवनिर्मित भौतिक, सामाजिक, सांस्कृतिक आणि राजकीय घटक यांतील परस्परसंबंध आणि आंतरक्रिया यांतून तयार होणाऱ्या सर्वंकश आवरणास सामाजिक पर्यावरण असे संबोधण्यात येते.

मानव नैसर्गिक व सामाजिक अशा दोन प्रकारच्या पर्यावरणात वावरत असतो. अर्थात सामाजिक पर्यावरण ही परिपूर्ण स्वतंत्र संकल्पना नसून ती नैसर्गिक पर्यावरणावर आधारित

पूर्ण वाचा →

पर्यावरणाचे रक्षण कसे केले पाहिजे? locked

पर्यावरण रक्षणासाठी..!

पर्यावरणाच्या रक्षणासाठी आज अनेक प्रकारचे प्रकल्प सुचवले जातात, कोणीतरी एखादा आपल्या गच्चीवर बाग करतो. वृक्षांची लागवड व जोपासना करणे ही सर्वांचे कर्तव्य आहे. मला ही पृथ्वी वाचवायची आहे, मला स्वतःला वाचवायचे आहे, मला रोगांपासून मुक्‍ती हवी आहे असे ठरवून प्रत्येकाने त्यासाठी काही योजना राबवणे आवश्‍यक आहे. आज सगळ्यांचे लक्ष

पूर्ण वाचा →

भारतात पर्यावरण विभागाची स्थापना कधी झाली? locked

भारतात पर्यावरण विभागाची स्थापना कधी झाली?

स्थापना - १९२२मध्ये या संस्थेची स्थापना झाली. स्थापना - २००९ मध्ये या कोपेन हेगेन येथे झालेल्या कोप-१५मध्ये स्वीकारण्यात आलेल्या कोपेनहेगेन करारात कोपेनहेगेन हरित हवामान निधीचा उल्लेख सर्वप्रथम करण्यात आला. २०१०मध्ये कॅन्कुन येथील कोप - १६ मध्ये निधीची स्थापना करण्यात आली.

पूर्ण वाचा →

पर्यावरण म्हणजे काय पर्यावरण शास्त्राचे महत्व थोडक्यात स्पष्ट करा? locked

पर्यावरण म्हणजे काय?

मानव व पर्यावरण यांच्या प्राचीन काळापासून जवळचा सबंध आहे. मानवाची प्राथमिक गरजा पूर्णपणे नैसर्गिक पर्यावरणार अवलंबून आहे. पृथ्वीच्या भू- भागावरील नैसर्गिक पर्यावरण निसर्गाने मानवाला दिलेली अमूल्य देणगी आहे. मानवाने नैसर्गिक व सामाजिक पर्यावरणात राहून विविध प्रकारचे व्यवसाय करून आपले जीवनमान व राहणीमान उंचावले आहे. लोकसंख्या वृद्धी जलद गतीने

पूर्ण वाचा →