भूगर्भातील तप्त लाव्हा थंड झाल्यावर त्याला अतिशय कठीण असे स्वरूप येते, त्यालाच अग्निजन्य खडक (बेसाल्ट) असे म्हणतात. महाराष्ट्रात बेसाल्ट या काळ्या पाषाणाचे पठार आहे. लाव्हापासून बनलेल्या कठीण रूपातील निसर्गजन्य वस्तूला दगड किंवा खडक किंवा पाषाण म्हणतात. लाव्हा रस घट्ट झाला की त्यापासून डोंगर बनतात.
पूर्ण वाचा →
खनिजांच्या दृष्टिकोनातून झारखंड हे भारतातील सर्वात श्रीमंत राज्य आहे.
पूर्ण वाचा →
रासायनिक प्रक्रिया होऊन निसर्गतः तयार झालेले जे अजैविक पदार्थ असतात, त्यांनाच खनिजे असे म्हणतात. लोह, मँगनीज, सोने इत्यादी खनिजे जमिनीमध्ये असतात. ह्या खनिजांचा उपयोग कारखान्यांमध्ये, घरगुती वापरासाठी, तसेच दागिने व शोभेच्या वस्तू बनवण्यासाठी केला जातो. या खनिंजापासून आपल्याला विविध धातू तसेच रसायने मिळतात.
पूर्ण वाचा →
केरळ राज्य जड खनिज वाळू (इल्मेनाइट, रुटाइल, झिरकॉन, मोनाझाईट, सिलिमॅनाइट), सोने, लोह धातू, बॉक्साइट, ग्रेफाइट, चायना क्ले, फायर क्ले, टाइल आणि विट चिकणमाती यांसारख्या खनिजांच्या अनेक घटना/साठ्यांनी संपन्न आहे. सिलिका वाळू, लिग्नाइट, चुनखडी, चुनखडी, आकारमान दगड (ग्रॅनाइट), रत्न, ...
पूर्ण वाचा →
गाळाच्या खडकात त्याच्या निक्षेपीय वातावरणाचा अंदाज लावण्यासाठी ज्या वैशिष्ट्यांचे निरीक्षण केले जाऊ शकते आणि त्याचे मोजमाप केले जाऊ शकते त्यात त्याचे लिथोलॉजी (जो मूलत: त्याचा खडक प्रकार आहे), त्याची गाळाची रचना आणि त्यात असलेले कोणतेही जीवाश्म यांचा समावेश होतो .
पूर्ण वाचा →
NA
पूर्ण वाचा →
NA
पूर्ण वाचा →
रॉक सायकल प्रक्रियांचे वर्णन करते ज्याद्वारे तीन मुख्य खडक प्रकार (अग्निजन्य, रूपांतरित आणि गाळाचे) एका प्रकारातून दुसऱ्या प्रकारात रूपांतरित होतात
पूर्ण वाचा →
वितळणारे हिमनदी, उतारातील अपयश, नद्या (दोन्ही जलद आणि संथ वाहणारे), तलाव, डेल्टा आणि महासागर वातावरण (उथळ आणि खोल दोन्ही) यासह विविध वातावरणात शास्त्रीय गाळ जमा होतो.
पूर्ण वाचा →
कॉंग्लोमेरेट हे गोलाकार खडे (>2 मिमी) एकत्र सिमेंट केलेले असतात. ते जलद वाहणाऱ्या नद्यांनी किंवा समुद्रकिनाऱ्यांवरील लाटांद्वारे साचलेल्या गाळापासून तयार होतात.
पूर्ण वाचा →