18 व्या शतकाच्या उत्तरार्धात, केरळमधील बहुतेक प्रभाव ब्रिटिशांकडून आला . मलबार जिल्ह्याच्या निर्मितीद्वारे ब्रिटिश राजवटीने उत्तर केरळवर नियंत्रण मिळवले. इंग्रजांनी राज्याच्या दक्षिणेकडील त्रावणकोर आणि कोचीन या संस्थानांशीही मैत्री केली.
पूर्ण वाचा →
त्रावणकोर म्हणजे आजच्या केरळचा काही भाग. सागरी सीमेवर असल्याने, त्रावणकोर देखील हैदराबादप्रमाणे स्वतंत्र राहण्याची योजना आखत होता. त्यामुळेच जवळपास २ वर्ष भारतात तो समाविष्ट देखील झाला नव्हता. परंतु भारताच्या सततच्या दबावानंतर, त्रावणकोरने १ जुलै १९४९ रोजी इन्स्ट्रुमेंट ऑफ एक्सेशनवर स्वाक्षरी केली.
पूर्ण वाचा →
स्वातंत्र्याच्या वेळी, ब्रिटिश भारतामध्ये 17 प्रांत आणि 562 संस्थानांचा समावेश होता. प्रांत भारत किंवा पाकिस्तानला देण्यात आले, काही प्रकरणांमध्ये - पंजाब आणि बंगाल - फाळणीनंतर.
पूर्ण वाचा →
६१ संस्थानांचे रूपांतर केंद्रशासित प्रदेशात करण्यात आले, तर २७५ संस्थानांचे एकत्रीकरण करून त्यांची पुढे पाच राज्ये (मध्य भारत, पूर्व पंजाब, राजस्थान, गुजरात व केरळ) करण्यात आली. सामीलीकरण झाले तरी संस्थाने भारतात विलीन व्हायला वेळ लागला.
पूर्ण वाचा →
२० फेब्रुवारी १९४८ रोजी जनमताच्या कौलानुसार भारत सरकारने जुनागढ संस्थान भारतात विलीन केले.
पूर्ण वाचा →
या धोरणामुळे अस्तित्वात आलेली ५९९ संस्थाने स्वातंत्र्यपूर्व भारतात होती (१९४७).
पूर्ण वाचा →
श्री चिथिरा थिरुनल आणि व्ही.पी. मेनन यांच्यातील चर्चेच्या आणि वाटाघाटीच्या अनेक फेऱ्यांनंतर, राजाने 12 ऑगस्ट 1947 रोजी राज्य भारतीय संघराज्यात सामील व्हावे यावर सहमती दर्शविली. 1 जुलै 1949 रोजी त्रावणकोरचे राज्य कोचीनच्या राज्यामध्ये विलीन करण्यात आले. - त्रावणकोर-कोची हे जिवंत राज्य निर्माण झाले.
पूर्ण वाचा →
स्वातंत्र्यानंतर भारतात असलेल्या जवळपास ६०० संस्थानांच्या भारतीय संघराज्यातील विलिनीकरणाचा इतिहास वयाची पंचेहत्तरी ओलांडल्यानंतर प्रसिध्द पत्रकार, संपादक आणि जनआंदोलक सुधाकरराव डोईफोडे हे लिहित आहेत, असे कळल्यावर आश्चर्य तर वाटलेच, पण हा इतिहास कितपत समग्र असेल अशी शंकाही आली
पूर्ण वाचा →
डिसेंबर 1947 मध्ये, ईस्टर्न इंडिया एजन्सी आणि छत्तीसगड एजन्सीमधील राजपुत्रांना मेनन यांच्यासोबत रात्रभर बैठकीसाठी बोलावण्यात आले, जिथे त्यांना 1 जानेवारी 1948 पासून त्यांची राज्ये ओरिसा, मध्य प्रांत आणि बिहारमध्ये विलीन करण्याच्या करारावर स्वाक्षरी करण्यासाठी राजी करण्यात आले.
पूर्ण वाचा →
NA
पूर्ण वाचा →