प्रश्नांची यादी

कोणत्या प्रकरणात प्रस्तावना हा घटनेचा अविभाज्य भाग आहे? open

केशवानंद भारती खटल्यातील सर्वोच्च न्यायालयाच्या निकालानुसार, संविधानाची प्रस्तावना हा संविधानाचा भाग आहे.

पूर्ण वाचा →

संविधानात काय समाविष्ट आहे? open

संविधानात नागरिकांच्या मूलभूत हक्क व अधिकाराचा अंतर्भाव आहे. संविधानाच्या प्रास्ताविकेत समाविष्ट आहे की, स्वातंत्र्य, समता, बंधुता, न्याय, राष्ट्रीय एकता व एकात्मता, धर्मनिरपेक्षता, समाजवाद, लोकशाही, गणराज्य प्रस्थायी करायचे आहे. संविधानाचा हा निश्चय व निर्धार नागरिक कर्तव्य पार पाडल्याशिवाय पूर्णत्वास येऊ शकत नाही.

पूर्ण वाचा →

1 घटना समिती म्हणजे काय? open

भारताची संविधान सभा (अन्य नावे: भारताची संविधान समिती, भारताची घटना समिती, भारताची घटना परिषद) ही भारताचे संविधान निर्माण करण्यासाठी १९४६ मध्ये स्थापन करण्यात आली होती. इ. स. १९४७ मध्ये भारताला ब्रिटीशांकडून स्वातंत्र्य दिल्यानंतर, संविधान सभेने भारताची पहिली संसद म्हणूनही काम केले.

पूर्ण वाचा →

भारतीय संविधानाच्या मूळ मजकुरात किती कलमे आहेत? open

1949 मध्ये संविधान सभेने मूळ भारतीय राज्यघटना स्वीकारली तेव्हा त्यात 395 कलमे आणि 22 भाग होते. त्यानंतरच्या घटनात्मक सुधारणांद्वारे इतर अनेक कलमे आणि इतर तीन भाग त्यात जोडले गेले. आत्तापर्यंत, भारतीय संविधानात 25 भागांमध्ये सुमारे 450 अनुच्छेद आहेत.

पूर्ण वाचा →

भारत हा राज्यांचा महासंघ का नाही? open

डॉ बी आर आंबेडकर यांच्या मते, 'राज्यांचे संघराज्य' या वाक्यांशाला खालील दोन कारणांसाठी 'फेडरेशन ऑफ स्टेट्स' ऐवजी प्राधान्य दिले गेले आहे: भारतीय संघराज्य हे अमेरिकन फेडरेशनप्रमाणे राज्यांमधील कराराचा परिणाम नाही. राज्यांना महासंघापासून वेगळे होण्याचा अधिकार नाही.

पूर्ण वाचा →

संविधान सभेचे सदस्य कोणी निवडले? open

या विधानसभेने 1 डिसेंबर 1946 पासून आपले काम सुरू केले. संविधान सभेचे सदस्य भारताच्या राज्य विधानसभांच्या निवडून आलेल्या सदस्यांनी निवडले होते. डॉ. राजेंद्र प्रसाद, भीमराव आंबेडकर, सरदार वल्लभभाई पटेल, श्यामा प्रसाद मुखर्जी, जवाहरलाल नेहरू, मौलाना अबुल कलाम आझाद इत्यादी या सभेचे प्रमुख सदस्य होते.

पूर्ण वाचा →

घटनात्मक कायदा म्हणजे काय? open

संवैधानिक कायदा, नियम, सिद्धांत आणि पद्धतींचा मुख्य भाग जो राजकीय समुदायांच्या कार्यावर नियंत्रण ठेवतो . आधुनिक काळात सर्वात महत्त्वाचा राजकीय समुदाय राज्य आहे.

पूर्ण वाचा →