संविधानात नागरिकांच्या मूलभूत हक्क व अधिकाराचा अंतर्भाव आहे. संविधानाच्या प्रास्ताविकेत समाविष्ट आहे की, स्वातंत्र्य, समता, बंधुता, न्याय, राष्ट्रीय एकता व एकात्मता, धर्मनिरपेक्षता, समाजवाद, लोकशाही, गणराज्य प्रस्थायी करायचे आहे. संविधानाचा हा निश्चय व निर्धार नागरिक कर्तव्य पार पाडल्याशिवाय पूर्णत्वास येऊ शकत
पूर्ण वाचा →
भारताची संविधान सभा (अन्य नावे: भारताची संविधान समिती, भारताची घटना समिती, भारताची घटना परिषद) ही भारताचे संविधान निर्माण करण्यासाठी १९४६ मध्ये स्थापन करण्यात आली होती. इ. स. १९४७ मध्ये भारताला ब्रिटीशांकडून स्वातंत्र्य दिल्यानंतर, संविधान सभेने भारताची पहिली संसद म्हणूनही काम
पूर्ण वाचा →
1949 मध्ये संविधान सभेने मूळ भारतीय राज्यघटना स्वीकारली तेव्हा त्यात 395 कलमे आणि 22 भाग होते. त्यानंतरच्या घटनात्मक सुधारणांद्वारे इतर अनेक कलमे आणि इतर तीन भाग त्यात जोडले गेले. आत्तापर्यंत, भारतीय संविधानात 25 भागांमध्ये सुमारे 450 अनुच्छेद आहेत.
पूर्ण वाचा →
डॉ बी आर आंबेडकर यांच्या मते, 'राज्यांचे संघराज्य' या वाक्यांशाला खालील दोन कारणांसाठी 'फेडरेशन ऑफ स्टेट्स' ऐवजी प्राधान्य दिले गेले आहे: भारतीय संघराज्य हे अमेरिकन फेडरेशनप्रमाणे राज्यांमधील कराराचा परिणाम नाही. राज्यांना महासंघापासून वेगळे होण्याचा अधिकार नाही.
पूर्ण वाचा →
प्रस्तावना हा संविधानाचा भाग आहे
पूर्ण वाचा →
सरनामा म्हणजे भारतीय राज्यघटनेची प्रस्तावना होय. प्रस्तावना म्हणजे राज्यघटनेचा परिचय किंवा प्रस्तावना होय.
पूर्ण वाचा →
या विधानसभेने 1 डिसेंबर 1946 पासून आपले काम सुरू केले. संविधान सभेचे सदस्य भारताच्या राज्य विधानसभांच्या निवडून आलेल्या सदस्यांनी निवडले होते. डॉ. राजेंद्र प्रसाद, भीमराव आंबेडकर, सरदार वल्लभभाई पटेल, श्यामा प्रसाद मुखर्जी, जवाहरलाल नेहरू, मौलाना अबुल कलाम आझाद इत्यादी या
पूर्ण वाचा →
संवैधानिक कायदा, नियम, सिद्धांत आणि पद्धतींचा मुख्य भाग जो राजकीय समुदायांच्या कार्यावर नियंत्रण ठेवतो . आधुनिक काळात सर्वात महत्त्वाचा राजकीय समुदाय राज्य आहे.
पूर्ण वाचा →
स्वरण सिंग समितीच्या शिफारशींवर 42 व्या घटनादुरुस्ती कायदा, 1976 द्वारे संविधानाच्या भाग IV-A मध्ये मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश करण्यात आला. मूलभूत कर्तव्याची कल्पना रशियाच्या राज्यघटनेपासून प्रेरित आहे.
पूर्ण वाचा →
11 आहे. भारतीय राज्यघटनेचा भाग IVA हा मूलभूत कर्तव्यांशी संबंधित आहे. आत्तापर्यंत, 11 मूलभूत कर्तव्ये आहेत.
पूर्ण वाचा →