नदीचा उगम हा तलाव, मोठा झरा, अनेक छोटे झरे एकत्रित येऊन किंवा बर्फाच्छादित पर्वतापासून होतो. रचनेच्या दृष्टीने त्या भूप्रदेशातून जल निःसारण करणाऱ्या सर्व जल प्रवाहांची मिळून नदीप्रणाली होते आणि त्या प्रदेशाला त्या नदीचे खोरे म्हणतात. नदी ही बहुधा गोड्या पाण्याची
पूर्ण वाचा →
नद्यांचे पाणी हे मूलभूत नैसर्गिक स्त्रोत आहे, जे विविध मानवी क्रियाकलापांसाठी आवश्यक आहे. प्राचीन काळापासून नदीकाठने स्थायिकांना आकर्षित केले आहे. या वसाहतीही मोठी शहरे बनली आहेत , म्हणूनच नद्या मानवी संस्कृतीच्या जीवनरेखा मानल्या जातात.
पूर्ण वाचा →
नदीच्या वेगवान प्रवाहामुळे व तिच्यातील रेती दगडगोटे यांमुळे तसेच तिला येऊन मिळणाऱ्या अनेक उपप्रवाहांमुळे नदीच्या तळाचे व काठांचे खनन होते, म्हणजे ते खणले, खोदले जातात. यांमुळे घळई, व्ही(v) आकाराची दरी आणि धबधबा इत्यादी भूरूपे तयार होतात.
पूर्ण वाचा →
नदीचे खोरे, धबधबे, संरचनात्मक बाक, नदीचे टेरेस, नदीचे किनारे, बैल-धनुष्य तलाव आणि पेनेप्लेन्स ही नद्यांनी तयार केलेल्या क्षरणीय भूस्वरूपांची काही उदाहरणे आहेत.
पूर्ण वाचा →
पाणलोट क्षेत्राच्या दृष्टीने गंगा खोरे हे भारतातील सर्वात मोठे नदीचे खोरे आहे. हे देशाचा 26% भूभाग (8,61,404 चौ. किमी) व्यापते आणि भारताच्या सुमारे 43% लोकसंख्येला आधार देते.
पूर्ण वाचा →
पाणी सामावून घेते. जर आपण गोदावरी सहित सर्व उपनद्यांच्या उगमस्थान,त्यांना मिळणारे ओढे,नाले,त्यांच्या उपनद्या या प्रवाहाचा भूभाग जर आपण काल्पनिक रेषेने जोडला तर ते क्षेत्रफळ बांधले जाते त्या बांधलेल्या भूभागाला 'त्या नदीचे खोरे ' म्हटले जाते.
पूर्ण वाचा →
NA
पूर्ण वाचा →
भारतातछोट्या-मोठ्या एकूण 400 पेक्षा अधिक नद्या आहेत.
पूर्ण वाचा →
na
पूर्ण वाचा →
बेट . सभोवताली पाणी असलेला जमिनीचा तुकडा
पूर्ण वाचा →