प्रश्नांची यादी

भारतातील लघु उद्योगांसाठी वनस्पती व यंत्रसामग्री मध्ये गुंतवणुकीची मर्यादा किती आहे? locked

पंचवार्षिक योजनांच्या प्रारंभी भारत सरकारच्या 'लघुउद्योग मंडळा'ने पाच लाख रुपयांहून कमी भांडवली गुंतवणूक असलेला व यंत्रशक्ती वापरात असल्यास ५० पेक्षा कमी कामगार असलेला कारखाना, अशी लघुउद्योगाची व्याख्या केली होती.

लघु उद्योगातील गुंतवणूक किती असते?

छोट्या उद्योगांची मर्यादा 10 कोटी रुपये गुंतवणूक आणि 50 कोटींची उलाढाल तर मध्यम उद्योगांची कमाल मर्यादा 20 कोटींची

पूर्ण वाचा →

भारतीय उद्योजकता विकास संस्थेची स्थापना कधी झाली? locked

भारतीय उद्योजकता विकास संस्था/स्थापना (1983)

भारतीय उद्योजकता विकास संस्था (EDII), 1983 मध्ये स्थापन करण्यात आलेली एक स्वायत्त आणि नफा नसलेली संस्था, आयडीबीआय बँक लि., आयएफसीआय लि., आयसीआयसीआय बँक लि. आणि स्टेट बँक ऑफ - या सर्वोच्च वित्तीय संस्थांद्वारे प्रोत्साहन दिले जाते. भारत (SBI), गुजरात सरकारच्या पाठिंब्याने.

पूर्ण वाचा →

व्यवसाय क्षेत्र म्हणजे काय? locked

व्यवसाय म्हणजे काय?

व्यवसाय हा नफा मिळवण्याच्या उद्देशाने एक उपक्रम किंवा क्रियाकलाप आहे. हे कंपनी, भागीदारी, संस्था, एकल मालकी, व्यवसाय किंवा नफा मिळविण्यासाठी व्यावसायिक, औद्योगिक, धर्मादाय किंवा व्यावसायिक क्रियाकलाप हाती घेणारी कोणतीही संस्था या स्वरूपात असू शकते.

“नफा” या शब्दाचा अर्थ काही आर्थिक असा होत नाही. हा कोणत्याही स्वरूपाचा गैर-आर्थिक लाभ असू शकतो जो

पूर्ण वाचा →

शुद्ध कच्चा माल म्हणजे काय? locked

शुद्ध कच्चा माल म्हणजे काय?

कच्चा माल हे मूलभूत पदार्थ आहेत जे विविध हस्तकलांमध्ये उत्पादन कार्यासाठी वापरले जातात. उदाहरणार्थ, साखर कारखान्यासाठी ऊस, कापड उद्योगासाठी कापूस, कागद बनवण्यासाठी बांबू, ऊस आणि अंबाडी आणि लोखंड कारखान्यांसाठी कास्ट आयर्न इत्यादी कच्चा माल आहे.

औद्योगिक दृष्टिकोनातून, युरोपातील विकसित भांडवलशाही देशांना कच्च्या मालाची गरज होती, म्हणून

पूर्ण वाचा →

पावसाच्या पाण्यावर अवलंबून असणारे शेतीला काय म्हणतात? locked

पावसाच्या पाण्यावर होणारी शेती ला काय म्हणतात?
जिरायती अवस्थेत उत्पादन अडसुरे म्हणतात, की केवळ पावसाच्या पाण्यावर माझी हंगामी पिकांची शेती आहे. त्या व्यतिरिक्त पाण्याचा अन्य कोणताही स्रोत नाही. हरभऱ्याचे पीकही सुमारे एक ते दोन पाण्यातच येते.

भारताच्या भूभागापैकी बराच मोठा भाग हा कोरड्या व अर्धकोरड्या हवामान असणाऱ्या क्षेत्रात मोडतो. पावसाचे प्रमाण कमी

पूर्ण वाचा →

उत्पादनाचे किती प्रकार आहेत? locked

उत्पादन म्हणजे उपभोगासाठी (आउटपुट) काहीतरी तयार करण्यासाठी विविध सामग्री इनपुट आणि अभौतिक इनपुट (योजना, माहिती) एकत्र करण्याची प्रक्रिया आहे. हे आउटपुट, चांगली किंवा सेवा तयार करण्याची क्रिया आहे ज्याचे मूल्य आहे आणि व्यक्तींच्या उपयुक्ततेमध्ये योगदान देते. उत्पादनावर लक्ष केंद्रित करणाऱ्या अर्थशास्त्राचे क्षेत्र उत्पादन सिद्धांत म्हणून ओळखले जाते, जे अर्थशास्त्राच्या उपभोग

पूर्ण वाचा →

१ पैसा म्हणजे काय पैशाचे प्राथमिक व दुय्यम कार्य स्पष्ट करा? locked

पैसा म्हणजे काय पैशाचे प्राथमिक व दुय्यम कार्य स्पष्ट करा?

पैसा : विनिमयाचे माध्यम म्हणून स्वीकारण्यात येणारी सर्वमान्य वस्तू म्हणजे पैसा. आधुनिक अर्थव्यवस्था श्रमविभागणी व देवघेव ह्यांवर आधारलेली आहे. उप्तादक घटकांचा मोबदला देण्याकरिता, कर्जाचे व्यवहार पुरे करण्याकरिता पैशाचा उपयोग केला जातो. वस्तू किंवा सेवा यांची देवघेव सर्वमान्य विनिमय माध्यमाद्वारे होण्यापूर्वी वस्तूंची

पूर्ण वाचा →

आपण अर्थशास्त्राचा अभ्यास का करतो? locked

अर्थशास्त्राच्या अभ्यासाची प्रगती

अ‍ॅडम स्मिथचा ग्रंथ सु. दोनशे वर्षांपूर्वी प्रसिद्ध झाला (१७७६). पाश्चात्त्य देशांतदेखील विद्यापीठाच्या शिक्षणक्रमात अर्थशास्त्राला स्थान मिळून पुरते एक शतकही उलटलेले नाही. पदवी व पदव्युत्तर अभ्यासक्रमाची एक स्वयंपूर्ण शाखा म्हणून तर अर्थशास्त्राला मिळालेले स्थान गेल्या काही दशकांतीलच आहे. गेल्या काही दशकांच्या काळात अर्थशास्त्राच्या अभ्यासात झपाट्याने प्रगती झालेली आहे. ‘सूक्ष्म’

पूर्ण वाचा →

अर्थशास्त्र ग्रंथाचे लेखक कोण होते? locked

अर्थशास्त्र ग्रंथाचे लेखक कोण होते?

अर्थशास्त्र, कौटिलीय : कौटिल्याने रचलेला इ.स.पू. चौथ्या शतकातील संस्कृत ग्रंथ. कौटिल्याचीच चाणक्य, विष्णुगुप्त इ. नावे आहेत असे म्हणतात. सम्राट चंद्रगुप्त मौर्याचा (इ.स.पू. ३२२–२९८) चाणक्य हा गुरू व महामंत्री होता व तोच कौटिल्य होय, असे बऱ्‍याच विद्वानांचे मत आहे. कौटिल्य या राजनीतिज्ञाचे विचार व सिद्धांत सांगणारा

पूर्ण वाचा →