इतिहास म्हणजे भूतकाळातील घटनांचा अभ्यास, विशेषतः मानवी घडामोडींचा अभ्यास . भूतकाळातील घटना, व्यक्तिमत्त्व आणि सभ्यता यांचा अभ्यास आणि विश्लेषण करणारी ही शिस्त आहे, ज्याचा उद्देश वर्तमान समजून घेणे आणि भविष्याचा अंदाज लावणे आहे.
पूर्ण वाचा →
सारांश' या शब्दाची फोड 'सार+अंश' अशी आहे. 'सार' म्हणजे त्या उताऱ्याचा गाभा, मुख्य विचार, मध्यवर्ती असा विचार त्या उताऱ्यातील सार अंशरूपाने मांडणे होय. आणि 'अंश' म्हणजेच भाग. म्हणजे एखाद्या विस्तृत उताऱ्याचा मोजक्या आणि त्या उताराचा मुख्य अर्थ मांडणारा भाग म्हणजे
पूर्ण वाचा →
परिचय म्हणून इतिहासलेखनाचे उदाहरण
" हिरोशिमावर अणुबॉम्ब वापरण्याच्या निर्णयाचे इतिहासलेखन वर्षानुवर्षे बदलले कारण नवीन संशोधनाने अणुबॉम्ब टाकण्याचा निर्णय अमेरिकन जीवन वाचवण्याच्या आवश्यकतेवर भाकीत केला होता या पूर्वीच्या सर्वसंमतीच्या मतावर प्रश्नचिन्ह निर्माण केले.
कार्ल मार्क्सच्या विचारांवर आधारित जे इतिहासलेखन केले गेले त्याला मार्क्सवादी इतिहासलेखन असे म्हणतात. मार्क्सवादी इतिहासलेखनात आर्थिक व्यवस्थेतील उत्पादनाची साधने, पद्धती आणि उत्पादनाच्या प्रक्रियेतील मानवी संबंध यांचा प्रामुख्याने विचार केलेला आहे.
पूर्ण वाचा →
इतिहासात उपलब्ध पुराव्यांचे संशोधन करून ,भूतकाळात घडून गेलेल्या घटनांची चिकित्सापूर्वक मांडणी करण्याच्या लेखनपद्धतीला " इतिहासलेखन " असे म्हणतात.
इतिहासलेखन इतिहासाच्या लेखनाशी संबंधित आहे. व्यापक अर्थाने, तो इतिहासाच्या इतिहासाचा अभ्यास आहे (जसे इतिहासकारांनी वर्णन केले आहे)
पूर्ण वाचा →
इतिहासात उपलब्ध पुराव्यांचे संशोधन करून ,भूतकाळात घडून गेलेल्या घटनांची चिकित्सापूर्वक मांडणी करण्याच्या लेखनपद्धतीला " इतिहासलेखन " असे म्हणतात. उपलब्ध ऐतिहासिक माहितीचे संकलन आणि विश्लेषण करणे. त्या माहितीची स्थल व काळ यांच्या संदर्भात माहिती करून घेणे,तसेच त्या माहितीच्या संदर्भात योग्य प्रश्नांची
पूर्ण वाचा →
बेकारी म्हणजे अशी स्थिती होय, की जेथे व्यक्ती प्रचलित मजुरीच्या दरावर काम करायला तयार असतो परंतु त्याला काम मिळत नसते. बेरोजगारीमुळे देशातील मानव साधनसंपत्तीचा अपव्यय होतो. बेरोजगारीमुळे देशासमोरील अनेक समस्यांमध्ये वाढ होते. बेकारीमुळे देशातील सकल राष्ट्रीय उत्पन्न कमी राहते आणि
पूर्ण वाचा →
बेरोजगारीचा दर हा नोकरीच्या शोधात असलेल्या श्रमशक्तीची टक्केवारी आहे.
पूर्ण वाचा →
श्रमशक्ती ही नोकरदार आणि बेरोजगारांची बेरीज असते आणि बेरोजगारीचा दर म्हणजे बेरोजगारांची संख्या भागिले कामगार दलातील संख्येने. जर त्यांनी महिन्याच्या बाराव्या दिवसासह आठवड्यात कोणत्याही वेळी पगारासाठी किंवा त्यांच्या स्वत: च्या व्यवसायात किमान एक तास काम केले तर त्यांना कामावर ठेवले
पूर्ण वाचा →