(१) वर्णनात्मक निबंध (स्थल, ॠतू, निसर्ग, प्रवास, घटना इत्यादींचे वर्णन) (२) व्यक्तिचित्रणात्मक निबंध (व्यक्तिवर्णनात्मक, व्यक्तिप्रधान, चरित्रात्मक) (३) आत्मवृत्तात्मक निबंध (आत्मकथन, मनोगतप्रधान निबंध) (४) कल्पनाप्रधान निबंध (कल्पना फुलवत केलेले लेखन, कल्पनारम्य निबंध) (५) वैचारिक निबंध (विचारप्रधान, चिंतनपर,
पूर्ण वाचा →
वैचारिक निबंध या प्रकारच्या निबंधासाठी जे विषय परीक्षेमध्ये दिले जातात, त्यांना कधी कधी दोन बाजू असतात. त्या विषयांमधील जी बाजू आपल्याला योग्य वाटत असेल त्या बाजूबद्दलचे मत मांडत असताना, म्हणजे त्या बाजूचे समर्थन करताना त्या विषयाची दुसरी बाजू लक्षात घ्यावी. आपली मते मांडण्यापूर्वी विरुद्ध बाजूची मते मांडावीत.
पूर्ण वाचा →
कल्पनाविलासात्मक निबंध किंवा कल्पनात्मक निबंध
एखादी गोष्ट अस्तित्वात आली तर किंवा जी गोष्ट कधी घडू शकत नाही ते घडले. या प्रकारे कल्पना करून कल्पनेतील परिस्थिती मध्ये झालेले बदल आणि त्या बदलांचे वर्णन ज्या निबंधामध्ये केलेले असते. तो निबंध म्हणजेच कल्पनात्मक निबंध होय.
हा मुळात काल्पनिक कथांवर आधारित निबंध आहे,
निबंध लेखन म्हणजे काय?
दिलेल्या कोणत्याही विषयावर सुबोध समर्पक आणि सुसंगत मुद्द्यांच्या आधारे विचारांची मांडणी करणे म्हणजेच निबंध लेखन होय.
निबंध लेखनाची कला शिकण्यासाठी दिलेल्या विषयाला आवश्यक असणारे मुद्दे त्या मुद्द्यांचे विवेचन करून पटवून देणे आवश्यक असते.
निबंध लेखनाची पूर्वतयारी :
ग्रामीण साहित्याची चळवळ या समीक्षा ग्रंथाचे लेखक कोण?
ग्रामीण साहित्य चळवळीतील यादवांचे सहकारी नागनाथ कोत्तापल्ले, वासुदेव मुलाटे, रा. रं. बोराडे यांचेही लेख या ग्रंथात आहेत.
ग्रामीण साहित्याची चळवळ या समीक्षा ग्रंथाचे लेखक कोण?
ग्रामीण साहित्य चळवळीतील यादवांचे सहकारी नागनाथ कोत्तापल्ले, वासुदेव मुलाटे, रा. रं. बोराडे यांचेही लेख या ग्रंथात आहेत.
ग्रामीण कथा या पुस्तकाचे लेखक कोण?
आधुनिक मराठी साहित्यात साधारणत: १९२५ पासून प्रादेशिक म्हणून ओळखली जाणारी ग्रामीण कथा २००० सालापर्यंत कशी विकसित होत गेली याचा डॉ. वासुदेव मुलाटे यांनी येथे विस्ताराने वेध घेतला आहे. ग्रामीण कथेची संकल्पना स्पष्ट करून ग्रामीण कथेची आरंभापासूनची वाटचाल त्यांनी या ग्रंथात नोंदविली आहे.
ग्रामीण माणूस, ग्रामीण
ग्रामीण कथाकार कोण आहे?
रा. रं. बोराडे यांनी जरी विविध वाङ्मयप्रकार लीलया हाताळले असले तरी, त्यांची खरी ओळख ग्रामीण कथाकार अशीच आहे. बोराडे यांनी आपल्या कथांमधून खेड्यापाड्यांतील बहुजन समाजातील शेतकरी-शेतमजुरांचे जगणे, त्यांचे नातेसंबंध, या नातेसंबंधांतून निर्माण झालेले भावबंध, ताणतणाव, त्यांचे दैन्य, दारिद्र्य, दुःख इ
बोराडे यांनी आपल्या कथांमधून खेड्यापाड्यांतील बहुजन समाजातील
साहित्य शास्त्र चे जुने नाव काय?
शास्त्र प्राचीन भारतीय साहित्यविचारात अनेक नावांनी ओळखले जात होते. 'क्रियाकल्प' हे या शास्त्राचे सर्वांत जुने नाव होते. क्रियाकल्प अथवा काव्यक्रियाकल्प म्हणजेच काव्यरचनाशास्त्र. 'काव्यलक्षण' या नावानेही हे शास्त्र ओळखले जात होते.
साहित्याची निर्मितिप्रक्रिया ही साहित्यशास्त्रातील एक संकल्पना आहे. लेखन करताना लेखकाची कोणती मानसिक प्रक्रिया घडून येते याचा अभ्यास यात होतो. कलेच्या निर्मितीतील एक महत्त्वाची चर्चा म्हणून निर्मितिप्रकियेचा विचार मानला जातो. प्राचीन व आधुनिक अशा व भारतीय आणि पाश्चात्त्य अशा दोन्ही काळात व खंडात निर्मितिप्रक्रीयेचा अभ्यास केला जातो. ही परकीय लेखकाला बीज
पूर्ण वाचा →